Đường sắt Trung Quốc tại Kenya: Kẻ thắng người thua? (VOA)

#VOATIENGVIET
Tin tức: http://www.facebook.com/VOATiengViet, http://www.youtube.com/VOATiengVietVideo, http://www.voatiengviet.com. Nếu không vào được VOA, xin các bạn hãy vào http://vn3000.com để vượt tường lửa. Sáng kiến Vành đai và Con đường trị giá hàng ngàn tỉ đô của Trung Quốc đang được triển khai với mong muốn xây dựng một mạng lưới liên thông đường xe lửa, cầu, đường và cảng biển trên 70 quốc gia để thúc đẩy thương mại toàn cầu. Hệ thống đường sắt mới của Kenya do Trung Quốc xây dựng, Madaraka Express, là dự án công cộng lớn nhất của quốc gia Châu Phi này kể từ thời thuộc địa.

Trong phần một của bộ phim tài liệu dài ba phần này, VOA sẽ đi tìm câu trả lời cho câu hỏi liệu đây có phải là một dự án “đôi bên cùng có lợi” như những gì Trung Quốc hứa hẹn hay không.

Đây là dự án công cộng lớn nhất tại Kenya từ trước tới giờ. Nó là khoản cược có giá 3,8 tỉ đô la, đặt vào nền kinh tế của đất nước trong tương lai. Cái bắt tay với Trung Quốc đã giúp nước này xây dựng một hệ thống đường sát trải dài trên khu vực Đông Phi… Họ gọi nó là Madaraka Express, theo tên ngày độc lập của dân tộc Kenya. Và trong năm đầu tiên hoạt động, hệ thống đường sắt này đã mang đến cho người dân Kenya một sự tự do và lạc quan mới.

Quãng đường dài 10 tiếng lái xe nối giữa thành phố biển Mombasa với thủ đô Nairobi, được cắt ngắn xuống còn gần một nửa.

Trung Quốc luôn rêu rao rằng Vành đai và Con đường là một nỗ lực thân thiện giúp các nền kinh tế đang phát triển như Kenya.

Tuy nhiên, thoả thuận này cũng là một món hời dành cho Bắc Kinh. Các ngân hàng Trung Quốc cho vay tiền rồi các công ty của nước này nhận các gói thầu xây dựng.

Các dự án Vành đai và Con đường đang đưa Trung Quốc lên hàng đối tác thương mại hàng đầu với các quốc gia Châu Phi.

Và các quốc gia Châu Phi đang bắt đầu nhận được những trái ngọt.
Một cuộc khảo sát sâu rộng được thực hiện bởi công ty tư vấn McKinsey cho thấy hàng ngàn công ty Trung Quốc, từ lớn tới nhỏ, đang thuê mướn, đào tạo, và phát triển hàng chục ngàn lao động Châu Phi.

Chính phủ Kenya thuê các công ty TQ xây dựng hệ thống đường sắt, rồi sau đó kiêm luôn vận hành và bảo dưỡng trong suốt 10 năm tiếp theo, cho tới khi có đủ nhân công Kenya được đào tạo để tiếp quản.

Tuy nhiên, dự án SGR đang gây ra rất nhiều dư luận trái chiều.

Mới đây nhất, Giám đốc điều hành Đường sắt Kenya, và Chủ tịch Uỷ ban Quản lý đất đai đã bị bắt, với cáo buộc tham gia vào các thương vụ gian lận đất đai liên quan đến dự án SGR.

Bên cạnh đó, có nhiều ý kiến chí trích cho rằng người Trung Quốc giữ lại những vị trí công việc trả lương cao, đẩy người Kenya nắm các công việc đòi hỏi kĩ năng thấp, thậm chí phân biệt đối xử với người bản địa trong nhà ăn.

Ngành đường sắt Kenya cùng với các nhà lập pháp nước này đang điều tra về thực trạng đối xử với nhân công. Các quan chức dính cáo buộc gian lận đất đai không nhận tội.

Về phần mình, Sirucha cho biết những căng thẳng nói trên thi thoảng phủ bóng lên công việc thường ngày, nhưng họ có thể vượt qua.

Nền kinh tế Kenya đang phát triển, thế nhưng không nhanh bằng những gì mà người láng giềng Ethiopia đang làm được, với tiền của Trung Quốc, và một hệ thống đường sắt do nước này xây dựng.

Chính quyền nước này đang trông chờ vào SGR. Hệ thống đường sắt này đang được mở rộng để kết nối các khu công nghiệp trong tương lai, và thậm chí còn vươn tới cả Uganda.

Nền kinh tế Kenya đang phát triển, thế nhưng không nhanh bằng những gì mà người láng giềng Ethiopia đang làm được, với tiền của Trung Quốc, và một hệ thống đường sắt do nước này xây dựng.

Chính quyền nước này đang trông chờ vào SGR. Hệ thống đường sắt này đang được mở rộng để kết nối các khu công nghiệp trong tương lai, và thậm chí còn vươn tới cả Uganda.

Các quan chức ngành đường sắt Kenya, cũng như của chính phủ đã từ chối lời mời phỏng vấn của VOA. Chúng tôi cũng nhận được câu trả lời tương tự từ China Road and Bridge Corporation, nhà thầu xây dựng hệ thống SGR, cũng như đại sứ quán Trung Quốc.

Tuy nhiên, SGR làm ăn tốt đồng nghĩa với ác mộng dành cho cánh lái xe tải. Họ nói rằng SGR đã giành miếng ăn của họ.

Các quan chức chính phủ cho rằng, về lâu về dài, cánh tài xế xe tải sẽ hưởng lợi, bởi lượng container lưu thông giữa các điểm trong nội địa sẽ tăng.

Trên khắp lục địa đen, nhu cầu là rất lớn. Ngân hàng Phát triển Phi châu cho biết các quốc gia trong vùng thiếu khoảng 70 cho đến 108 tỉ đô cho ngân sách phát triển cơ sở hạ tầng.

Trung Quốc đã hứa chi 60 tỉ đô cho Sáng kiến Vành Đai, Con Đường tại Châu Phi.

Còn quá sớm để biết được liệu Madaraka Express có thể trở thành đầu tàu phát triển cho tất cả người dân Kenya hay không. Tuy nhiên, không có gì để nghi ngờ gì nữa, đây đã là một thắng lợi của người Trung Quốc.

(Visited 1 times, 1 visits today)